ਮਾਊਂਟ ਆਬੂ ਵਿੱਚ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪੋਸਟਰ ਹੇਠਾਂ ਗੰਦਗੀ ਦਾ ਢੇਰ ਲੱਗਾ ਹੈ। ਗਾਵਾਂ ਪਲਾਸਟਿਕ ਅਤੇ ਕੂੜਾ ਖਾਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ, ਜੋ ਸਿਸਟਮ 'ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰਾਂ ਸਾਫ਼ ਬਿਆਨ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਸਵੱਛਤਾ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਧੱਜੀਆਂ ਉਡਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਜਿਸ ਪੋਸਟਰ 'ਤੇ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਉਸੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਕੂੜੇ-ਕਰਕਟ ਦਾ ਢੇਰ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਸਵੱਛਤਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਉਂਦਾ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਰੀਬ 5 ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੇ. ਗੁਪਤਾ ਨੂੰ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਾਊਂਟ ਆਬੂ ਵਿੱਚ ਮੀਟਿੰਗ ਕਰਕੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼-ਸਫ਼ਾਈ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖਣ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੁੱਖ ਮਾਰਗਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਗਲੀ-ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਤੱਕ ਕਿਤੇ ਵੀ ਗੰਦਗੀ ਨਹੀਂ ਦਿਸਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਹਵਾ-ਹਵਾਈ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਜਿਉਂਦਾ-ਜਾਗਦਾ ਸਬੂਤ ਇਹ ਕੂੜੇ ਦਾ ਢੇਰ ਹੈ।
ਇਸ ਕੂੜੇ ਦੇ ਢੇਰ 'ਤੇ ਦਰਜਨਾਂ ਗਾਵਾਂ ਬੈਠੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਭੁੱਖ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਪਲਾਸਟਿਕ ਅਤੇ ਗੰਦਗੀ ਖਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸਵੱਛਤਾ ਮੁਹਿੰਮ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ 'ਗਊ ਮਾਤਾ' ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਖੋਖਲਾ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਲਾਸਟਿਕ ਅਤੇ ਗੰਦਗੀ ਖਾਣ ਨਾਲ ਗਾਵਾਂ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਟਿਊਮਰ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀਆਂ ਜਾਨਲੇਵਾ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੇਜ਼ੁਬਾਨ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਥਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪੂਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕੂੜੇ ਦੇ ਢੇਰ ਪਾਏ ਗਏ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਗਊਵੰਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਰ ਪਾਲਤੂ ਪਸ਼ੂ ਗੰਦਗੀ ਖਾਂਦੇ ਹੋਏ ਨਜ਼ਰ ਆਏ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੂੜਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਚਰਮਰਾ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ 'ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਇਸ ਮਾਮਲੇ 'ਤੇ ਜਦੋਂ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਰਾਮਕਿਸ਼ੋਰ ਮਹਿਤਾ ਤੋਂ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੰਗੀ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਅੱਜ ਹੀ ਜਮਾਂਦਾਰ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਪਾਬੰਦ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਨਾਲ ਹੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਖਾਣੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਖੁਦ ਵੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਚੱਕਰ ਲਗਾ ਕੇ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲੈਣਗੇ।
ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੇ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਸਫਾਈ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਪਾਈ ਜਾਵੇਗੀ, ਉੱਥੇ ਸਬੰਧਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਖਿਲਾਫ਼ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
जोगेन्द्र सिंह शेखावत
